Verschuivingen onder de Forum voor Democratie-kiezers

    Klik hier om het orginele artikel te lezen op http://stukroodvlees.nl (27 November 2020)



    Al dagenlang is het bij Forum voor Democratie zeer onrustig. Zonder in te gaan op de eindeloze stroom aan ontwikkelingen, de steunbetuigingen van kandidaat-politici aan elkaar, de mogelijke legitimiteit van het al dan niet uitschrijven van lijsttrekkersverkiezingen van een al dan niet afgetreden voorzitter en de vermeende radicalisering van Baudet, blijft één van de grote vragen hoe de - inmiddels in aantal geslonken - kiezers van Forum voor Democratie aankijken tegen de ontwikkelingen van de afgelopen dagen.

    Daarbij kijkt dit artikel naar het ontstaan van de tweespalt binnen de partij, namelijk antisemitische en fascistische uitspraken binnen de jeugdafdeling van de partij, de reactie van de partij daarop en wat dit met de stemvoorkeur van Forum voor Democratie-stemmers doet.

    Op de dag dat Thierry Baudet zich terugtrok als lijsttrekker en partijvoorzitter van Forum voor Democratie (FvD) hield Kantar een peiling onder 245 respondenten die tussen mei en november 2020 in een peiling hadden aangegeven op Forum voor Democratie te willen gaan stemmen. Dat is een respons van 67%. Het veldwerk vond plaats op 24 november vanaf 16.00 uur tot en met 25 november om 12.30 uur. Gezien de snelheid waarop gebeurtenissen elkaar opvolgen, is het belangrijk om dit te vermelden.

    De aanleiding voor alle commotie rondom FvD waren de antisemitische en nazistische uitingen in Whatsapp-groepen bij de jongerenorganisatie van het Forum voor Democratie (JFVD). Ruim driekwart van de FvD-stemmers vindt deze uitlatingen (zeer) onacceptabel (77%). Een veel kleinere groep stemmers neemt een tussenpositie in en noemt de uitspraken niet acceptabel, maar ook niet onacceptabel (16%). Een klein aandeel noemt de antisemitische en nazistische uitspraken (zeer) acceptabel (3%).

    Twee kampen, niet alleen onder vertegenwoordigers, maar ook onder kiezers

    Binnen FvD waren de meningen aanvankelijk verdeeld over de aanpak van de antisemitische uitlatingen bij de JFVD. Het ene kamp wilde een onderzoek instellen en de resultaten afwachten. Dit werd voorgesteld door Thierry Baudet en Freek Jansen. Het andere kamp vond dat de uitlatingen de laatste druppel waren omdat de JFVD al eerder in opspraak raakte wegens vermeend antisemitisme em dat vam de uitlatingen expliciet afstand genomen diende te worden.

    De helft van de FvD-kiezers vindt onomwonden dat er binnen de partij eerder afstand had moeten worden genomen van de uitspraken (50%). Bijna een derde staat achter Baudet en vindt dat er eerst een intern onderzoek had moeten worden gehouden (32%). Bijna één op de vijf FvD-stemmers geeft aan niet te weten wat de beste oplossing zou zijn geweest en geeft aan niet in één van beide kampen te zitten (18%).

    Diegenen die vonden dat het instellen van een onderzoek op dat moment voldoende was, zijn meer geneigd om na de gebeurtenissen van afgelopen weekend nog op Forum voor Democratie te stemmen (34% gaat zeker/waarschijnlijk op FVD stemmen) dan kiezers die vonden dat er (eerder) afstand genomen had moeten worden (20% gaat zeker/waarschijnlijk op FVD stemmen). 


    Gemiddeld gaf een kwart van de FvD-stemmers (24%) aan ondanks de gebeurtenissen van het afgelopen weekend (t/m maandag 16.00 uur) alsnog op Forum voor Democratie te zullen stemmen. Het aandeel kiezers dat twijfelt om nog op Forum voor Democratie te stemmen, twijfelt in sterke mate vanwege het zich terugtrekken van Baudet als lijsttrekker (44%). Dat is meer dan het derde (34%), dat aangeeft niet meer op Forum te stemmen vanwege de antisemitische uitlatingen door de JFVD.  

    Dat Baudet als de één van de belangrijkste elementen van Forum voor Democratie beschouwd wordt, blijkt ook uit het feit dat 39% van de respondenten een voorkeursstem op Baudet zou uitbrengen, indien hij (zoals hij maandag aangaf) als lijstduwer op de lijst zou komen te staan. Nu lijkt deze situatie inmiddels een gepasseerd station. Maar nu ontstaat wel de vraag hoe het kiezerslandschap er na dit slagveld bij ligt.

    Deel kiezers Forum voor Democratie terug naar de PVV

    Het ziet ernaar uit dat het grootste gedeelte van de (voormalige) FvD- kiezers zich nu wendt tot de PVV (35%). Iets meer dan een kwart van de kiezers geeft aan bij Forum voor Democratie te blijven (27%). Nog eens een kwart (23%) geeft aan het (nog) niet te weten. De helft van alle stemmers die terugkeert, kwam oorspronkelijk ook van de PVV ten tijde van de Tweede Kamerverkiezingen in 2017.



    Mocht Baudet besluiten om een nieuwe partij op te richten, dan geeft ongeveer één op de vijf (18%) (voormalige) Forum voor Democratie-stemmers aan waarschijnlijk op Baudet te stemmen. Nog eens een derde (34%), twijfelt daarover. Onder kiezers die een voorkeursstem aan Baudet zouden geven, ligt deze steun aanmerkelijk hoger.

    Conclusie

    Concluderend kan er gesteld worden dat een stevig gedeelte van de (voormalig) kiezers van Forum voor Democratie zich sterk verbonden voelen met Thierry Baudet. Het niet direct afstand nemen van de antisemitische uitspraken is voor hen geen belemmering. Desalniettemin is er ook een gedeelte van de (voormalig) kiezers van Forum voor Democratie die de partij verlaat.

    Het merendeel gaat naar de PVV, waar men tijdens de Tweede Kamerverkiezingen ook al op stemde. Een kleiner deel vertrekt naar de VVD. Ongeveer een even zo groot aandeel van de kiezers blijft bij Forum. In zetelaantallen, op basis van de laatst gehouden zetelpeiling van Kantar duidt dat erop dat de PVV naar aanleiding van dit weekend 1 á 2 zetels bij mag schrijven en dat Forum voor Democratie weer rekening moet houden met ongeveer 1 á 2 zetels bij de aankomende verkiezingen.

    Meer weten?

    Dit artikel is voor StukRoodVlees geschreven door:


    Manuel Kaal

    Client Consultant & Opiniepeiler

    m 06 13521739
    manuel.kaal@kantar.com